بررسی آزمایشگاهی اثر میزان رس موجود در مصالح کناره رودخانه در فرسایش کناری رودخانه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی‌ارشد، دانشکده مهندسی، دانشگاه آزاداسلامی واحد تربت جام

2 استادیار، دانشکده مهندسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تربت جام

3 دانشیار، پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری

4 استادیار، پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری

چکیده

کسب اطلاعات و آگاهی کافی درباره نوع مواد تشکیل­‌دهنده خاک کناره دیواره­‌های رودخانه، تاثیر چگونگی نحوه قرارگیری لایه­‌های مختلف مواد کناره رودخانه و همچنین، خصوصیاتی از خاک تشکیل­دهنده دیواره­‌های رودخانه که در فرسایش­‌پذیری موثر هستند، کمک شایانی در جلوگیری از تخریب خاک و آثار آن می­‌کند. هدف اصلی از انجام این پژوهش، دستیابی به­‌روش مناسب اصلاحی سازگار با محیط زیست طبیعی برای کاهش آثار مخرب ناشی از فرسایش کناری رودخانه با مطالعه بر روی تاثیر رس بر تغییرات میزان فرسایش کناری می­‌باشد. برای نیل به اهداف این پژوهش، آزمایش­‌هایی با استفاده از یک مدل آزمایشگاهی به­‌طول تقریبی 14 متر، عرض 90 سانتی­‌متر و عمق 50 سانتی­‌متر، اجرا شد. نتایج حاصل از اجرای این آزمایش­‌ها نشان­‌دهنده تاثیر بسزای رس در کاهش فرسایش کناری رودخانه و کاهش عمق و ابعاد آبشستگی در طول پروفیل دیواره می­‌باشد. با افزایش مقدار درصد رس مصالح چسبنده، عمق آبشستگی در پروفیل دیواره، روند رو به کاهش را در پی دارد. به­‌طوری­‌که این رقم در مصالح با رس 7.5 درصد تقریبا به صفر رسیده است. عمق آبشستگی در ابتدای دیواره با افزایش چسبندگی مصالح ناشی از افزودن رس بنتونیت تا 7.5 درصد، نسبت به مصالح فاقد رس حدود 97 درصد کاهش یافته است و در ابتدای دیواره در مصالح با رس 7.5 درصد میزان کنش رخ داده، بسیار ناچیز است.

عنوان مقاله [English]

Experimental study of the effect of the clay found in the riverbank materials on the river bank erosion

نویسندگان [English]

  • Zeynab Mokarian 1
  • Seyed Hsshem Hosseini 2
  • Seyed Mojtaba Saneie 3
  • Majid Hosseini 4
1 MSc Student, Faculty of Engineering, Torbat-e- Jam Unit, Islamic Azad University
2 Assistant Professor, Faculty of Engineering, Torbat-e-Jam Unit, Islamic Azad University
3 Associate Professor, Soil Conservation and Watershed Management Research Institute
4 Assistant Professor, Soil Conservation and Watershed Management Research Institute
چکیده [English]

Acquiring sufficient knowledge about soil structure of the river side wall and arrangement quality of its layers will be helpful to prevent soil erosion and distraction. The main purpose of this research is to find a proper way to decrees effects of river bank erosion with regard to studying the effects of clay on the rate of the river bank erosion. To conduct the research, some experiments have been performed by using an experimental model with 14m length, 90cm width, and 50cm depth. The results demonstrate the major role of clay in decreasing the rate of side wall erosion and the depth of scour. In the final analysis, the research comes to this conclusion that there is an inverse relationship between the increasing percentage of clay and the side wall erosion rate and scour depth. By increasing the amount of clay materials, adhesives, wall scour depth profiles, the declining trend is involved. So that the figure in clay materials 7/5% to almost zero. Scour depth at the top of the wall to increase the adhesion of materials resulting from the addition of bentonite clay to 7/5%, compared to non-clay materials has decreased by about 97% And at the beginning of the clay wall materials 7/5% of the action occurring is very low.