ارزیابی تاثیر سیستم ریشه‌ای کلهو در مقاوم‌سازی خاک با استفاده از ‏شاخص‌های ‏RDR‏ و ‏RDDI

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار، پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری

2 دانشیار، پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری

3 مربی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی مازندران

4 مربی، پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری

چکیده

استقرار و توسعه گیاهان سریع‌الرشد با سیستم ریشه‌ای موثر اقدامی مثبت در کاهش فرسایش توده‌ای زمین در شیب‌های ناپایدار است. تاثیر سیستم‌های ریشه‌ای گونه‌های مختلف در مقاوم‌سازی خاک‌ها و کاهش فرسایش تابع ویژگی‌های فیزیولوژیکی و اکولوژیکی ریشه‌ها است. در پژوهش انجام شده بر روی یکی از گونه‌های غالب جنگل‌های شمال ایران به نام کلهو یا خرمندی (Diospyros lotus) برای اولین‌بار تاثیر سیستم ریشه‌ای گونه مذکور در مقاوم‌سازی خاک با انجام بررسی‌های میدانی، نمونه‌برداری از خاک مسلح با ریشه گیاه و انجام تست‌های آزمایشگاهی بررسی شد. بر اساس نتایج اخذ شده چسبندگی و مقاومت برشی خاک مسلح به ریشه در یک گونه، به‌طور عمده تابع تراکم و قطر ریشه‌ها است. ارزیابی نتایج آزمایشات انجام شده با دو شاخص RDR و RDDI نشان می‌دهد، سیستم ریشه‌ای گونه جنگلی کلهو باعث افزایش چسبندگی و مقاومت برشی خاک به‌ترتیب به بیش از 207 و 350 درصد شده و این فرایند نقش موثری در مقاوم‌سازی خاک و کنترل فرسایش توده‌ای به‌ویژه زمین‌لغزش‌های کم عمق دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Assessment of soil reinforcement by Diospyros lotus roots using RDR ‎and RDDI indexes

نویسندگان [English]

  • Mohsen Shariatjafari 1
  • Mohammad Hadi davoudi 2
  • Mehrdad Safaee 3
  • Afshin Partovi 4
1 Assistant Professor, Soil Conservation and Watershed Management Research Institute, Iran
2 Associate Professor, Soil Conservation and Watershed Management Research Institute, Iran
3 Scientific Board, Agricultural and Natural Resources Researches Center, Mazandaran, Iran
4 Scientific Board, Soil Conservation and Watershed Management Research Institute, Iran
چکیده [English]

The establishment and development of fast-growing trees with effective root systems and avoidance of deforestation are effective ways for slope stability and to reduce landslides. Soil reinforcement and reduction of erosion by tree root systems are influenced by physiological and ecological characteristics of roots. In this research, root reinforcement of Diospyros lotus, one of dominant species in the forests of northern Iran, was investigated by reinforced soil sampling and laboratory testing. Based on the results, shear strength of reinforced soil is related to two factors of root density and diameter. Evaluating test results by RDR and RDDI indexes showed that soil cohesion and shear strength of reinforced soil by Diospyros lotus roots increased by 207 and 350 percent respectively compared to unreinforced soil and this process has an effective role in Soil reinforcement and massive erosion control, especially in shallow landslides.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Diospyros lotus
  • ‎‏ ‏Forest species
  • Landslide
  • Shear strength
  • Soil reinforcement