گزارش فنی: مقایسه کارآمدی مدل‌های نیلسون اصلاح شده و اثر نسبی در پهنه‌بندی خطر زمین‌لغزش حوزه آبخیز سد پارسیان، استان فارس

نویسندگان

1 دانشجو کارشناسی ارشد آبخیزداری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد ارسنجان

2 استادیار پژوهشی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس، ﺳﺎزﻣﺎن ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت، آﻣﻮزش و ﺗﺮوﯾﺞ ﮐﺸﺎورزی، شیراز، اﯾﺮان

چکیده

حوزه­ آبخیز سد پارسیان در استان فارس، با توجه به شرایط زمین­‌شناسی و اقلیمی خود، از دیدگاه خطر وقوع زمین­‌لغزش از پتانسیل بالایی برخوردار است. وقوع زمین‌­لغزش در این حوضه، معمولأ با خسارت­‌های زیادی همراه بوده، علاوه ‌براین، رسوب‌زایی قابل ملاحظه‌ای را باعث می‌شود. از این‌رو، به‌منظور مدیریت و مهار بهینه این پدیده، دو مدل پهنه‌­بندی خطر زمین­‌لغزش در این حوضه توان‌سنجی شد. نخست، نقشه‌های پراکنش زمین‌­لغزش­‌ها، شیب، زمین­‌شناسی، کاربری اراضی، پوشش گیاهی، جاده‌­ها، آبراهه‌­ها، گسل‌­ها، هم‌­باران و هم­‌ارتفاع تهیه شد و سپس با استفاده از دو مدل نیلسون اصلاح شده و اثر نسبی، پهنه‌­بندی خطر زمین­‌لغزش انجام شد. به‌منظور مقایسه دو مدل و تعیین مدل کارآمدتر و مناسب‌­تر برای حوضه، از دو تحلیل آماری جمع مطلوبیت و ضریب همبستگی استفاده شد. با توجه به نتایج پژوهش، مدل اثر نسبی با جمع مطلوبیت 0.001 و ضریب همبستگی 0.941 از مقبولیت و تناسب بالاتری برای پهنه­‌بندی خطر زمین­‌لغزش در حوزه­ آبخیز سد پارسیان برخوردار است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Efficiency assessment of Modified Nilsson and Relative Effect models in landslide hazard zonation, case study: Parsian dam Watershed

نویسندگان [English]

  • Hassan Moghim 1
  • Masoud Nejabat 2
1 MSc Student, Department of Natural Resources, Arsenjan Branch, Islamic Azad Unversity,arsanjan,Iran
2 Assistant Professor, Fars research center for agriculture and natural resources
چکیده [English]

From the viewpoint of landslide occurrence, Parsian dam Watershed is one of the high risk regions for landslide hazard based on its geological and climatological conditions. Landslide occurrence usually make huge damages and also high amount of sediments. Landslide control and management is planned according to Landslide Hazard Zonation (LHZ) that is obtainable through empirical models. The aim of this research was to assess the efficiency of two empirical models, Modified Nilsson and Relative Effect in LZH. First, prepared maps such as landslide distribution, slope, geology, land use, land cover, roads, drainages, faults, isohyet and hypsometric were imported into GIS environment and then the landslide hazard zonation was carried out by applying Modified Nilsson and Relative Effect models. Capability assessment of two models and determination of the more efficient one were evaluated using two statistical analysis methods namely quality summation (Qs) and correlation coefficient (R). Comparison of results from above two models with real map of happened landslides at Parsian dam Watershed showed that the relative effect model with quality summation of 1.00 and correlation coefficient of 0.941, is more efficient for landslide hazard zonation in Parsian dam Watershed.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Empirical models
  • GIS
  • Mass movements
  • Relative effect model
  • Statistical analysis